Każda praca jest możliwa do wykonania jeśli podzielić ją na małe odcinki.

Abraham Lincoln
Polska zawsze blisko
Środa, 22.11.2017 r.
Imieniny: Marka i Cecylii


Wró?Strona g?ówna Drukuj

Polscy Inżynierowie cz.2

Redakcja Albumpolski.pl 2005-11-17
tryby_45.gifPrawdopodobnie w IX wieku panująca nad potężnym plemieniem Polan dynastia Piastów, umocniwszy się w Wielkopolsce, zaczęła rozbudowywać swe państwo wchłaniając rozliczne większe i mniejsze plemiona i obszary. Piąty prawdopodobnie z kolei władca tej dynastii, Mieszko, rządził już terytorium odpowiadającym w przybliżeniu terytorium dzisiejszej Polski. Pierwsi nasi historyczni władcy świadomie popierali rozwój techniki, zdając sobie sprawę z faktu, że od niej zależy potęga państwa. Dbali o miasta, rzemiosło, budownictwo, komunikację, handel i uzbrojenie. Wraz z falą kolonizacji napływały do Polski nie znane tu dawniej pomysły techniczne. Polska technika szybko przyswajała sobie osiągnięcia przodujących krajów.

Polska Mieszka była niemal wyłącznie krajem osiadłych rolników. Za pomocą wyposażonego w żelazną radlicę radła (pług wyposażony w lemiesz i odkładnicę pojawił się Polsce dopiero w XII w.) uprawiano przede wszystkim proso, pszenicę i żyto, jęczmień zaś i owies jako paszę dla koni. Uzyskiwano niewysoką wydajność plonów, zbierając tylko dwukrotnie więcej ziarna, niż rozsiano. Ibrahim ibn Jakub z Tortowy – hiszpański żyd, który wraz z poselstwem arabskim przejeżdżał przez nasze ziemie w 965 roku, pisał o polskich rolnikach: „…sieją w dwóch porach roku (późnym) latem i na wiosnę i zbierają dwa plony. Najwięcej sieją prosa”.

Zboże mielono w owym czasie ręcznie w żarnach obrotowych z granitu, a kasze tłuczono w drewnianych stępach nożnych. Pierwsza wiadomość o młynie wodnym za naszych ziemiach pochodzi z Łęczycy (1145), a o wiatraku z Pomorza (1271).

Ibrahim ibn Jakub dostarcza nam opis grodu z końca X wieku, z terenu Polski: „…Udają się na łąki obfitujące w wodę i zarośla, po czym kreślą tam linię kolistą lub czworoboczną, w miarę tego, jaki chcą mieć kształt grodu i obszar jego powierzchni, kopią dokoła (rów) i piętrzą wykopaną ziemię, umocniwszy jąderkami i drzewem na podobieństwo szańców, aż taki mur (wał) osiągnie wymiar, jakiego pragną. I odmierzają w nim bramę, z której strony pragną, a chodzi się do niej po pomoście z drewna”.

Wokół grodów skupiali się nieliczni jeszcze rzemieślnicy i kupcy. Powstawały tak zwane podgrodzia, zabudowane drewnianymi domami zrębowymi lub węgłowymi za okrąglaków i bierwion. Archeologowie znaleźli ślady znakowania poszczególnych bierwion nacięciami, co świadczy o starannym dopasowywaniu elementów przed umieszczeniem ich na odpowiednim miejscu w konstrukcji. Budynki mieszkalne posiadają już okna i drzwi zamykane na klucze żelazne lub drewniane. W miejsce stosowanego dawniej paleniska zaczynają się pojawiać piece z kamienia i gliny. Umeblowanie domów stanowią stoły, stołki, ławy i skrzynie. Ibrahim opisuje urządzenia sanitarne tych domów: „Nie mają oni łaźni, lecz posługują się domkami z drzewa. Zatykają szpary w nim czymś, co bywa na ich drzewach, podobnym do wodorostów (a co) oni nazywają meh (mech). Służy to zamiast smoły do ich statków. Budują piec z kamienia w jednym rogu i wycinają w górze na wprost niego okienko dla ujścia dymu. A gdy się (piec) rozgrzeje, zatykają owo okienko i zamykają drzwi domku. Wewnątrz znajdują się zbiorniki na wodę. Wodę tę leją na rozpalony piec i podnoszą się kłęby pary. Każdy z nich ma wiecheć z trawy, którym porusza powietrze i przyciąga je ku sobie. Wówczas otwierają się im pory i wychodzą zbędne substancje z ich ciał. Płyną z nich strugi (potu) i nie zostaje na żadnym ani śladu świerzbu czy strupa. Domek ten nazywają oni: al - istba (izba).”

Zabudowa podgrodzi była zwarta. Były to zalążki późniejszych miast. Osiedla wznoszone w końcu X wieku, np. Gdańsk i opole, posiadały ulice biegnące w sposób regularny. W tym czasie pojawiają się w Polsce również zalążki budownictwa murowanego. Nowa religia dopomagała w umacnianiu władzy książęcej, nic więc dziwnego, że pierwszymi budowlami murowanymi były kościoły. Za panowania Mieszka I wzniesiono ich dużo. Były to przeważnie okrągłe kamienne rotundy, z których najsłynniejsze powstały w Gnieźnie (średnica 18 m), na Ostrowie Lednickim, w Cieszynie oraz na Wawelu kościółek św. Feliksa i św. Adaukta). W Krakowie zbudowano w X wieku pierwszą w Polsce bazylikę – kościół św. Salwatora. Była to trójnawowa budowla przedromańska. Interesujący był również kompleks sakralny na podgrodziu w Poznaniu, złożony z atrium okolonego krużgankiem i katedry, w której znaleziono szczątki wielkiej chrzcielnicy oraz groby Mieszka I i Bolesława Chrobrego.

Przy wznoszeniu tych budowli niewątpliwie wzorowano się na budowlach zagranicznych, przede wszystkim na kościołach sąsiednich Czech. Na pewno pracowali w Polsce specjalnie sprowadzeni fachowcy. Jednak liczba tych monumentalnych budowli, wzniesionych w stosunkowo krótkim czasie, wskazuje na to, że powstały one przy współudziale miejscowych rzemieślników. Wiemy również, że wyjeżdżano za granicę w celach szkoleniowych. Mieszko wysłał do Italii jednego z polskich budowniczych, niejakiego Wojdseka, aby zapoznał się z wielowiekowym doświadczeniem tamtejszych muratorów.

Warto na zakończenie tekstu o rolnictwie i budownictwie w pierwszym okresie naszej państwowości przypomnieć, że w owym czasie z reguły jedyną budowlą murowaną w grodzie był kościół, który spełniał również rolę obronną. Inne budynki były drewniane. Wyjątkiem od tej reguły jest pałac wzniesiony w rezydencji książęcej na Ostrowie Lednickim pod Gnieznem. Budynek ten, o wymiarach 39 na 14 metrów, wzniesiony był z kamienia przy zastosowaniu zapraw, pokryto ołowianym dachem. Był to najokazalszy budynek ówczesnej Polski.

Wróć
Góra Facebook
Drukuj

TWOIM ZDANIEM

Trzymajmy się zasad

rozpacz1.jpg

Taka Warszawa w obiektywie J. Urbaniaka

a_to_polska_wlasnie.png
ap-31.jpg

Album Jacka Frankowskiego

album_frankowskiego.png
plug_sniezny.jpg

Giżycki Fotoplastykon

fotoplastykon3_330.png
  0225809057_330.jpg

Rogale marcińskie

rogale_marcinskie_szpar  
Rogal świętomarciński - rogal z nadzieniem z białego maku tradycyjnie przygotowywany w

www.Giżycko-Lötzen.pl

gizycko_lotzen330.jpg

Pokochaj Lubuskie

lubuskie_330_m.jpg

Flagi i

baner_manufakturaflag.pl_330.png

A TO POLSKA WŁAŚNIE...(2)

obiektywem_lapinski_win2.jpga1046208.jpg

Efekt Φ

laterna_nowa.jpg
03kamera_100.jpgNowa wystawa w Muzeum Historii Fotografii  4 grudnia 2013 – 30 marca...
Redakcja - Kontakt - Napisali o nas - Nasze bannery
Copyright © 2002-2017 Wydawnictwo Internetowe Album PolskiWydawnictwo Internetowe ONPowered by Powered by DV
Wszystkie prawa zastrzeżone.